e-NAM માં મોટા સુધારાની તૈયારીઓ, કેન્દ્ર સરકારે રાજ્યોને આ મોટી જવાબદારી સોંપી છે

કેન્દ્ર સરકાર e-NAM માં મોટો સુધારો કરવાની તૈયારી કરી રહી છે. સરકાર ટૂંક સમયમાં e-NAM 2.0 શરૂ કરવા જઈ રહી છે. આને ધ્યાનમાં રાખીને, રાજ્ય સરકારોએ તેમના APMC એક્ટમાં કેટલાક ફેરફારો કરવા પડશે. કેન્દ્ર સરકારે કેટલાક રાજ્યોને આ અંગે માહિતી પણ આપી છે. અહીં e-NAM નો અર્થ ઇલેક્ટ્રોનિક રીતે કૃષિ ઉત્પાદનોનું માર્કેટિંગ થાય છે. એટલે કે, ઑફલાઇન મોડમાં જ્યાં વેચનાર અને ખરીદનાર સામ-સામે હોય છે અને ચુકવણી સામ-સામે કરવામાં આવે છે. તે ઉપરાંત, e-NAM સિસ્ટમમાં, દૂર બેઠેલો વિક્રેતા દૂર બેઠેલા ખરીદનારને પોતાનો માલ ઓનલાઈન વેચે છે અને ઓનલાઈન પૈસા પણ લે છે. તાજેતરના સમયમાં, દેશના લાખો ખેડૂતોએ e-NAM માં રસ દાખવ્યો છે.

સરકાર ઈ-નામ ૨.૦ હેઠળ રાજ્યો વચ્ચે મહત્તમ વ્યવહારો પર ધ્યાન કેન્દ્રિત કરી રહી છે. હાલમાં, રાજ્યની અંદર વધુ વ્યવહારો જોવા મળી રહ્યા છે. પરંતુ સરકાર આંતર-રાજ્ય મોડમાં તે વધુ કરવાની તૈયારી કરી રહી છે. સરકાર ઇચ્છે છે કે એક રાજ્યમાં બેઠેલો ખેડૂત બીજા રાજ્યમાં બેઠેલા ખરીદનારને સરળતાથી પોતાનો પાક વેચી શકે અને ઓનલાઈન ચુકવણી પણ કરી શકે. આંતર-રાજ્ય વ્યવહારો વધારવા માટે, રાજ્યોએ કેન્દ્ર સાથે મળીને ઈ-નામમાં મોટા ફેરફારો કરવા પડશે, જેની તૈયારી શરૂ થઈ ગઈ છે.

આ રાજ્યોમાં સુધારા શરૂ થયા

ઈ-નામ 2.0 માં સુધારાના પ્રથમ તબક્કામાં, કેન્દ્ર સરકારે રાજસ્થાન, ઉત્તર પ્રદેશ, મધ્ય પ્રદેશ અને છત્તીસગઢનો સંપર્ક કર્યો છે અને તેમનો અભિપ્રાય માંગવામાં આવ્યો છે. આ રાજ્યોએ કેન્દ્ર સરકારને ખાતરી આપી છે કે તેઓ ઈ-નામમાં જે પણ માળખાકીય ફેરફારોની જરૂર પડશે તે અપનાવશે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, આ રાજ્યોએ કેન્દ્ર સરકારને કહ્યું છે કે તેઓ આંતર-રાજ્ય વ્યવહારોને વધુ પ્રોત્સાહન આપશે. એકવાર આ રાજ્યોમાં આંતર-રાજ્ય વ્યવહારોનું કામ પાટા પર આવી જશે, પછી કેન્દ્ર સરકાર બીજા તબક્કામાં અન્ય રાજ્યોને પણ લેશે.

સરકાર આ રાજ્યોના સંપર્કમાં છે

બીજા તબક્કામાં, કેન્દ્ર સરકાર ગુજરાત, મહારાષ્ટ્ર, ઉત્તરાખંડ, હરિયાણા અને ઓડિશામાં ઈ-નામ સુધારવાનું કામ શરૂ કરશે. સૂત્રોના જણાવ્યા અનુસાર, ડેપ્યુટી એગ્રીકલ્ચર માર્કેટિંગ સલાહકાર એસકે સિંહ આ રાજ્યોના મંડી બોર્ડ સાથે સતત સંપર્કમાં છે જેથી ઈ-નામમાં ફેરફાર કરી શકાય. એક અહેવાલ મુજબ, ગયા અઠવાડિયે, એક દિવસમાં ઈ-નામ પર 2,34,197 રૂપિયાની કિંમતની 50 ક્વિન્ટલ મગફળી, 1,13,548 રૂપિયાની કિંમતની 45 ક્વિન્ટલ ઘઉં અને 43,896 રૂપિયાની કિંમતની 6 ક્વિન્ટલ ધાણા વેચાયા હતા. સારી વાત એ છે કે આ બધા પાક આંતર-રાજ્ય વ્યવહારો દ્વારા વેચાયા હતા. એટલે કે, ખરીદી અને વેચાણ એક રાજ્યથી બીજા રાજ્યમાં થયું હતું.

ઓનલાઈન વ્યવહારો કરવામાં આટલી અનિચ્છા કેમ?

આ ઉત્પાદનોના વેચાણકર્તાઓ રાજસ્થાનના નિમ્બહેરા અને રામગંજ મંડીના ખેડૂતો હતા જ્યારે ખરીદદારો મધ્યપ્રદેશના નીમચ અને મંદસૌરના હતા. સરકાર ઈ-નામ જેવી સિસ્ટમ દ્વારા ઓનલાઈન ખરીદી અને વેચાણને પ્રોત્સાહન આપી રહી છે, તેમ છતાં વેપારીઓ હજુ પણ ખચકાટ અનુભવી રહ્યા છે. મધ્યપ્રદેશના એક વેપારીએ કહ્યું કે તે રાજસ્થાનની કેટલીક મંડીઓમાં જાય છે અને કમિશન એજન્ટો દ્વારા ઉત્પાદનો ખરીદે છે. તેમણે કહ્યું કે તે એવા ખેડૂતોને જાણે છે જે મોટાભાગની પેદાશ મંડીઓમાં લાવે છે અને વેચે છે. મંડી સચિવ આવા ખરીદદારોને ઓનલાઈન વ્યવહારો કરવા કહે છે, પરંતુ ખરીદદારોને ઓફલાઈન ખરીદી સરળ લાગે છે. ખેડૂતોને પણ આવું જ કંઈક અનુકૂળ લાગે છે. જો ઈ-નામ 2.0 માં મોટા સુધારા થાય છે, તો ખેડૂતો અને ખરીદદારો માટે ઓનલાઈન વ્યવહારો સરળ બનશે.